✓ ตรวจทบทวนข้อกฎหมายล่าสุดเมื่อวันที่ 11 กันยายน 2569 · นำฉบับที่ตรวจแล้วขึ้นเว็บไซต์เมื่อวันที่ 29 กันยายน 2569
สัญญาธุรกิจการตลาดในประเทศไทยอยู่ภายใต้บังคับของประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (ป.พ.พ.) เป็นกฎหมายทั่วไป และกฎหมายเฉพาะหลายฉบับ หลักกฎหมาย lex specialis กำหนดว่ากฎหมายพิเศษใช้บังคับก่อน ป.พ.พ. ในขอบเขตเรื่องนั้น สัญญาที่มีวัตถุประสงค์เป็นการ "จ้างทำของ" อยู่ภายใต้ ป.พ.พ. มาตรา ๕๘๗ ส่วนสัญญาที่มีลักษณะ "ตัวแทน" อยู่ภายใต้มาตรา ๗๙๗ เป็นต้นไป
| ประเภทสัญญา | สาระสำคัญ | ฐานกฎหมายหลัก | ความเสี่ยงหลัก |
|---|---|---|---|
| สัญญาอินฟลูเอนเซอร์ | ว่าจ้างบุคคลสร้างและเผยแพร่คอนเทนต์บน social media เพื่อโปรโมตสินค้า/แบรนด์ | ป.พ.พ. มาตรา 587 จ้างทำของ | สูง ไม่ชัดเจนเรื่อง IP และ Exclusivity |
| สัญญาพรีเซนเตอร์ / Brand Ambassador | บุคคลสาธารณะผูกพันภาพลักษณ์กับแบรนด์ระยะยาว รวม Morality Clause | ป.พ.พ. มาตรา 587 จ้างทำของ | สูง ชื่อเสียงเสียหาย / สัญญาบอกเลิกยาก |
| NDA (Non-Disclosure Agreement) | ปกป้องความลับทางการค้า ข้อมูลธุรกิจ กลยุทธ์การตลาด | พ.ร.บ.ความลับทางการค้า 2545 มาตรา 3 และมาตรา 6 | สูง นิยาม "ความลับ" กว้างเกินไป/แคบเกินไป |
| สัญญาจัดอีเวนต์ | ว่าจ้างผู้จัดงานดำเนินอีเวนต์ครบวงจร สถานที่ เวที ระบบ AV ทีมงาน | ป.พ.พ. มาตรา 587 จ้างทำของ | กลาง ส่งมอบล่าช้า / บุคคลที่สาม |
| สัญญาวิจัยตลาด | ว่าจ้างบริษัทวิจัยศึกษาพฤติกรรมผู้บริโภค คู่แข่ง และแนวโน้มตลาด | ป.พ.พ. มาตรา 587 จ้างทำของ | กลาง ลิขสิทธิ์ผลวิจัย / ความแม่นยำ |
| สัญญาทดสอบสินค้า | ผู้ทดสอบให้ Feedback แลกค่าตอบแทน บังคับความลับก่อน Launch | ป.พ.พ. มาตรา 587 จ้างทำของ + พ.ร.บ.ความลับทางการค้า 2545 | สูง Leak ก่อน Launch |
| สัญญาซื้อเวลาโฆษณาโทรทัศน์ | ซื้อ Airtime จากช่องทีวีสำหรับโฆษณา กำหนดเวลา ความถี่ Rating | ป.พ.พ. สัญญาทั่วไป + พ.ร.บ.การประกอบกิจการกระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์ พ.ศ. 2551 (ข้อจำกัดเวลาโฆษณา มาตรา 23: ไม่เกิน 12 นาทีครึ่งต่อชั่วโมง และเฉลี่ยทั้งวันไม่เกิน 10 นาทีต่อชั่วโมง) | กลาง Rating ไม่ถึงเป้า |
| สัญญาตัวแทน / นายหน้า | ตัวแทนกระทำการแทนตัวการในกิจกรรมการตลาด ค้นหาลูกค้า | ป.พ.พ. มาตรา 797 ถึงมาตรา 832 ตัวแทน; มาตรา 845 ถึงมาตรา 849 นายหน้า | กลาง ขอบอำนาจตัวแทนไม่ชัด |
การกำหนดลักษณะสิทธิใน "ขอบเขตการใช้งาน" เป็นประเด็นแรกที่ต้องตกลงก่อนลงนามสัญญาการตลาด เพราะส่งผลต่อค่าตอบแทน ความรับผิด และขอบเขตการแข่งขัน
| ประเด็น | Exclusive Right (สิทธิแต่เพียงผู้เดียว) | Non-Exclusive Right (สิทธิไม่ผูกขาด) |
|---|---|---|
| นิยาม | ผู้รับสิทธิเป็นผู้เดียวที่ใช้ได้ในขอบเขตที่กำหนด ผู้ให้สิทธิไม่อาจให้สิทธิซ้อนแก่รายอื่น | ผู้ให้สิทธิสามารถให้สิทธิเดียวกันแก่บุคคลหลายราย |
| ตัวอย่างการตลาด | ผู้จัดจำหน่ายรายเดียวในพื้นที่ / อินฟลูเอนเซอร์ห้ามรับงานคู่แข่งในระหว่างสัญญา | หลายแบรนด์ใช้โลโก้ร่วมกัน / ผู้จัดจำหน่ายหลายรายในพื้นที่เดียวกัน |
| ค่าตอบแทน | สูงกว่า เพราะผู้รับสิทธิเสียโอกาส | ต่ำกว่า เพราะผู้รับสิทธิไม่มีความเสียหายจากการแข่งขัน |
| ระยะเวลา | ต้องกำหนดขอบเขตเวลาและพื้นที่ชัดเจน มิเช่นนั้นข้อตกลงที่จำกัดสิทธิประกอบอาชีพของผู้รับจ้างอาจถูกบังคับได้เพียงเท่าที่เป็นธรรมตาม พ.ร.บ.ว่าด้วยข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม พ.ศ. 2540 มาตรา 5 และหากเป็นข้อตกลงระหว่างผู้ประกอบธุรกิจอาจเข้าข่ายจำกัดการแข่งขันตาม พ.ร.บ.การแข่งขันทางการค้า พ.ศ. 2560 มาตรา 55 หรือมาตรา 57 | ยืดหยุ่นกว่า ปกติกำหนดตามระยะสัญญาหลัก |
| ความเสี่ยงผู้จ้าง | สูง — หากอินฟลูเอนเซอร์รับงานคู่แข่ง ต้องพิสูจน์ว่าเข้าข่าย Exclusive ตามสัญญา | ต่ำ — ไม่มีภาระพิสูจน์ Exclusivity |
| ความเสี่ยงผู้รับจ้าง | สูง — เสียรายได้จากงานที่ปฏิเสธต้องได้รับค่าตอบแทนที่เป็นธรรม | ต่ำ — ยังรับงานอื่นได้ |
| ฐานกฎหมาย | ป.พ.พ. มาตรา 587 จ้างทำของ — สัญญาเป็นไปตามข้อตกลง ต้องกำหนดขอบเขตให้ชัดเจนในสัญญา | |
สัญญาอินฟลูเอนเซอร์มีลักษณะเป็นสัญญาจ้างทำของตาม ป.พ.พ. มาตรา ๕๘๗ กล่าวคือ ผู้รับจ้าง (อินฟลูเอนเซอร์) ตกลงรับจะทำการงานสิ่งใดสิ่งหนึ่ง (ผลิตและเผยแพร่คอนเทนต์) จนสำเร็จให้แก่ผู้ว่าจ้าง (แบรนด์/เอเจนซี) และผู้ว่าจ้างตกลงจะให้สินจ้างเพื่อผลสำเร็จแห่งการที่ทำนั้น ข้อแตกต่างจากสัญญาจ้างแรงงาน (ป.พ.พ. มาตรา ๕๗๕) อยู่ที่การ "ควบคุมวิธีการทำงาน" — อินฟลูเอนเซอร์มีอิสระในการผลิตคอนเทนต์ ไม่ได้อยู่ในอำนาจบังคับบัญชาโดยตรง
| # | ข้อสัญญา (Clause) | สาระสำคัญที่ต้องระบุ | ระดับความเสี่ยงหากขาด | ฐานกฎหมาย |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Platform Specification | ระบุ Platform ที่ใช้ (Facebook, Instagram, YouTube, TikTok, X) จำนวน Post/Video/Story แยกตาม Platform | สูง | ป.พ.พ. มาตรา 587 |
| 2 | Content Specification | รูปแบบ (ภาพนิ่ง/วิดีโอ/Reel) จำนวนโพสต์ ความยาวคอนเทนต์ โทน (Tone) ขั้นตอน Approval ก่อน Post | สูง | ป.พ.พ. มาตรา 587 |
| 3 | Duration & Scheduling | วันเริ่ม–สิ้นสุด ความถี่การโพสต์ กำหนด Deadline แต่ละ Deliverable | กลาง | ป.พ.พ. มาตรา 587 |
| 4 | Compensation & Payment | จำนวนค่าตอบแทน วิธีชำระ (รายงวด/ครั้งเดียว) Bonus ตาม Engagement เงื่อนไขหัก ณ ที่จ่าย | สูง | ป.พ.พ. มาตรา 587 |
| 5 | IP Rights & Content Ownership | ความเป็นเจ้าของคอนเทนต์ — แบรนด์กับอินฟลูเอนเซอร์ ระยะเวลาใช้งานซ้ำ การ Re-purpose บน Channel อื่น | สูง | พ.ร.บ.ลิขสิทธิ์ 2537 |
| 6 | Exclusivity Clause | หมวดสินค้าที่ห้ามรับงานคู่แข่ง ระยะเวลา (ระหว่างสัญญา / Post-term) ค่าตอบแทนชดเชย | สูง | ป.พ.พ. มาตรา 587 |
| 7 | Confidentiality | ห้ามเปิดเผยกลยุทธ์การตลาด ข้อมูลธุรกิจ ราคา แผนสินค้าใหม่ ระยะเวลาบังคับ | สูง | พ.ร.บ.ความลับทางการค้า 2545 มาตรา 3 และมาตรา 6 |
| 8 | Termination & Penalties | เงื่อนไขบอกเลิกสัญญาของทั้งสองฝ่าย ค่าเสียหายกรณีผิดสัญญา การจัดการโพสต์ที่เผยแพร่ไปแล้ว | สูง | ป.พ.พ. มาตรา 386 ถึงมาตรา 394 การเลิกสัญญา (มาตรา 387 บอกกล่าวให้แก้ไขก่อนเลิก; มาตรา 379 และมาตรา 383 เบี้ยปรับและอำนาจศาลลดเบี้ยปรับ) |
รายการตรวจ 10 จุดสำหรับสัญญาจ้างอินฟลูเอนเซอร์และครีเอเตอร์ รวมถึงข้อสัญญาการนำคอนเทนต์ไปโฆษณาต่อ (Whitelisting / Boosting) การรับรองว่าไม่มีผู้ติดตามปลอม และข้อสัญญารักษาภาพลักษณ์ (Morals Clause) อยู่ในบทความเรื่อง Checklist 10 จุดตรวจสัญญาจ้างบริการการตลาดผ่านอินฟลูเอนเซอร์และการบริหารครีเอเตอร์ (Influencer Marketing & Creator Management Agreement Checklist)
สัญญาพรีเซนเตอร์มีขอบเขตกว้างกว่าสัญญาอินฟลูเอนเซอร์ทั่วไป เนื่องจากผูกพันภาพลักษณ์ของบุคคลสาธารณะกับแบรนด์ในระยะยาว (ปกติ 1–2 ปี สามารถต่ออายุ) และครอบคลุมกิจกรรมหลายประเภทพร้อมกัน ลักษณะทางกฎหมายยังคงเป็นสัญญาจ้างทำของตาม ป.พ.พ. มาตรา ๕๘๗
| หมวดกิจกรรม | รายละเอียดที่ต้องระบุ | ประเด็นความเสี่ยง |
|---|---|---|
| การถ่ายทำโฆษณา | สื่อ (TV / Print / Digital / Out-of-home) สถานที่ถ่ายทำ จำนวนวัน Usage Rights ตามสื่อ ระยะเวลาออกอากาศ | ไม่กำหนด Usage Period ทำให้ใช้ภาพได้ไม่มีกำหนด |
| การเข้าร่วมอีเวนต์ | Product Launch, Press Conference, Trade Show — จำนวนงาน ค่าตอบแทนต่อครั้ง / รวม ชั่วโมง Appearance ขั้นต่ำ | ไม่จำกัดจำนวน Appearance ทำให้ถูกเรียกใช้งานเกินสมควร |
| Social Media | จำนวน Post บังคับต่อเดือน รูปแบบ Approval ก่อน Post การระบุ #AD #Sponsored | ไม่ระบุ Disclosure อาจเข้าข่ายโฆษณาที่ไม่เป็นธรรมต่อผู้บริโภคตาม พ.ร.บ.คุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ. 2522 มาตรา 22 (และผิด ASA / FTC Guidelines ในต่างประเทศ) |
| Image Maintenance | มาตรฐานการรักษาภาพลักษณ์ ข้อห้ามพฤติกรรมสาธารณะ Social Media personal conduct | ข้อกำหนดกว้างเกินจนละเมิดสิทธิส่วนตัว |
| Morality Clause | เงื่อนไขบอกเลิกสัญญาทันทีหากพรีเซนเตอร์มีพฤติกรรมที่ทำให้ภาพลักษณ์แบรนด์เสียหาย (อาชญากรรม ยาเสพติด ข่าวฉาว) | ต้องนิยามพฤติกรรมต้องห้ามให้ชัดเจน มิเช่นนั้นพรีเซนเตอร์อาจโต้แย้งว่าบอกเลิกโดยไม่ชอบ |
NDA เป็นเครื่องมือหลักในการปกป้อง "ความลับทางการค้า" ซึ่งได้รับความคุ้มครองภายใต้ พ.ร.บ.ความลับทางการค้า พ.ศ. 2545 มาตรา ๓ ซึ่งนิยาม "ความลับทางการค้า" ว่าหมายความว่า ข้อมูลการค้าซึ่งยังไม่รู้จักกันโดยทั่วไป หรือยังเข้าถึงไม่ได้ในหมู่บุคคลซึ่งโดยปกติแล้วต้องเกี่ยวข้องกับข้อมูลดังกล่าว โดยเป็นข้อมูลที่มีประโยชน์ในเชิงพาณิชย์เนื่องจากการเป็นความลับ และเป็นข้อมูลที่ผู้ควบคุมความลับทางการค้าได้ใช้มาตรการที่เหมาะสมเพื่อรักษาไว้เป็นความลับ
การละเมิดสิทธิในความลับทางการค้าตาม มาตรา ๖ ได้แก่ การกระทำที่เป็นการเปิดเผย เอาไป หรือใช้ซึ่งความลับทางการค้าโดยไม่ได้รับความยินยอมจากเจ้าของความลับทางการค้านั้น อันมีลักษณะขัดต่อแนวทางปฏิบัติในเชิงพาณิชย์ที่สุจริตต่อกัน — ซึ่งรวมถึงการผิดสัญญา การติดสินบน การข่มขู่ การฉ้อโกง การลักทรัพย์ หรือการจารกรรม
| ข้อสัญญา | สาระสำคัญที่ต้องระบุ | ระดับความเสี่ยงหากขาด |
|---|---|---|
| นิยาม "ข้อมูลลับ" | ระบุประเภทข้อมูลที่ถือเป็นความลับ เช่น กลยุทธ์การตลาด แผนสินค้า ข้อมูลราคา รายชื่อลูกค้า ข้อมูลทางเทคนิค — หากใช้คำกว้างเกินไปอาจบังคับไม่ได้ | สูง |
| พันธะการรักษาความลับ | ห้ามเปิดเผยต่อบุคคลที่สาม ห้ามนำไปใช้เพื่อประโยชน์ส่วนตัว กำหนดวงพนักงานที่รับรู้ได้ (Need-to-know basis) | สูง |
| ระยะเวลาบังคับ | ระหว่างสัญญา AND หลังสิ้นสุดสัญญา (Post-term) — ปกติ 2–5 ปี สำหรับข้อมูลธุรกิจทั่วไป ข้อมูลสูตรการผลิตอาจ Perpetual | สูง |
| ข้อยกเว้น (Exceptions) | ข้อมูลที่เป็นสาธารณะอยู่แล้ว / ข้อมูลที่ฝ่ายรับได้รู้มาจากแหล่งที่สาม / ข้อมูลที่ต้องเปิดเผยตามกฎหมายหรือคำสั่งศาล | กลาง |
| ผลกระทบและการเยียวยา | ค่าเสียหาย + สิทธิขอคำสั่งศาลห้ามเปิดเผย (Injunction) ตาม พ.ร.บ.ความลับทางการค้า 2545 มาตรา 8 ศาลทรัพย์สินทางปัญญาและการค้าระหว่างประเทศมีอำนาจ | สูง |
| อายุความ | ตาม มาตรา 10 พ.ร.บ.ความลับทางการค้า 2545: ฟ้องคดีได้ภายใน 3 ปีนับแต่วันรู้ถึงการละเมิดและรู้ตัวผู้ละเมิด แต่ไม่เกิน 10 ปีนับแต่วันละเมิด | กลาง |
| ประเด็น | Mutual NDA (ทั้งสองฝ่าย) | One-way NDA (ฝ่ายเดียว) |
|---|---|---|
| เหมาะกับ | ความสัมพันธ์พาร์ทเนอร์ / Co-marketing / Joint Venture ที่ทั้งสองฝ่ายแบ่งปันข้อมูลลับ | ผู้ว่าจ้างเปิดเผยข้อมูลให้ผู้รับจ้าง (อินฟลูเอนเซอร์ / Agency) ฝ่ายเดียว |
| ความสมดุล | สมดุล — ทั้งสองฝ่ายมีภาระเท่ากัน | ไม่สมดุล — ฝ่ายผู้รับมีภาระแต่เพียงผู้เดียว |
| ความเสี่ยงผู้ว่าจ้าง | ต้องระวังข้อมูลลับของ Agency ด้วย | ไม่มีภาระการรักษาความลับของ Agency |
| ใช้บ่อยใน | ธุรกิจ B2B, Co-branding, Brand Collaboration | Influencer Brief, Agency Pitch, Product Testing |
สัญญาจัดอีเวนต์เป็นสัญญาจ้างทำของ (ป.พ.พ. มาตรา ๕๘๗) ที่ผู้รับจ้าง (Event Organizer) ตกลงทำการงานจนสำเร็จตามที่กำหนด ความซับซ้อนอยู่ที่การจัดการ Sub-contractor หลายรายพร้อมกัน และความเสี่ยงด้านเหตุสุดวิสัย (Force Majeure)
| ข้อกำหนด | รายละเอียดที่ต้องระบุ | ความเสี่ยงหากไม่ระบุ |
|---|---|---|
| Concept & Theme | แนวคิดงาน ธีม รูปแบบงาน (Conference / Gala / Exhibition / Hybrid) มาตรฐานการนำเสนอ Brand Guide ที่ต้องปฏิบัติตาม | กลาง ผลงานไม่ตรงกับที่คาดหวัง |
| Scope of Work | สถานที่ (Venue) การตกแต่ง เวที ระบบเสียง ระบบแสง ระบบ AV และ Screen ทีมงาน (จำนวน บทบาท เครื่องแบบ) | สูง ขอบเขตงานไม่ชัด — ผู้รับจ้างปฏิเสธรับผิดชอบบางรายการ |
| Budget & Breakdown | งบประมาณรวม รายการ Itemized (Venue / F&B / AV / Deco / Staff / Contingency) กระบวนการอนุมัติค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม | สูง ค่าใช้จ่ายบานปลาย |
| Timeline & Milestones | ระยะเตรียมงาน ซ้อม วันจัดงาน และรื้อถอน Checkpoint ก่อนแต่ละขั้น เงื่อนไขการอนุมัติผ่านแต่ละ Milestone | สูง ส่งมอบล่าช้า ไม่มีสิทธิเรียกค่าเสียหาย |
| KPI & Success Metrics | จำนวนผู้เข้าร่วม ผล Satisfaction Survey เปอร์เซ็นต์ขั้นต่ำ สื่อที่ครอบคลุม Social Media Reach ที่คาดหวัง | กลาง ไม่มีเกณฑ์วัดผลการทำงาน |
| Penalty & Delay | ค่าปรับต่อวันล่าช้า เพดานค่าปรับ (Cap) กระบวนการ Dispute Resolution ก่อนฟ้อง | สูง ไม่มีเครื่องมือบังคับแก้ไข |
| Insurance | ประกันอีเวนต์ (Event Cancellation) ประกันอุบัติเหตุผู้ร่วมงาน ความรับผิดต่อบุคคลที่สาม วงเงินขั้นต่ำ | สูง ความเสียหายตกที่ผู้ว่าจ้าง |
| Force Majeure | นิยามเหตุสุดวิสัย (ภัยธรรมชาติ โรคระบาด คำสั่งรัฐ) ผลกระทบต่อค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นแล้ว กระบวนการ Postpone กับ Cancel | สูง ข้อพิพาทเรื่องคืนเงินกรณียกเลิก |
สัญญาวิจัยตลาดเป็นสัญญาจ้างทำของตาม ป.พ.พ. มาตรา ๕๘๗ โดย "ผลสำเร็จ" คือรายงานวิจัย ประเด็นหลักที่ต้องระบุในสัญญา ได้แก่:
| ประเด็น | สาระสำคัญ | ความเสี่ยงหากไม่ระบุ |
|---|---|---|
| วิธีการทดสอบ | ขั้นตอน Methodology ความถี่การทดสอบ ระยะเวลาใช้สินค้า เงื่อนไขการทดสอบ (ในชีวิตประจำวันกับ Controlled) | กลาง ผลทดสอบไม่มีมาตรฐาน |
| ค่าตอบแทน | เงิน / สินค้า / ส่วนลด / ผสม — ต้องระบุให้ชัดว่าเป็นเงินได้ประเภทใดเพื่อหัก ณ ที่จ่าย | กลาง ปัญหาภาษี |
| รูปแบบ Feedback | แบบฟอร์มออนไลน์ / สัมภาษณ์ / Focus Group ช่องทางส่ง Deadline ส่ง Feedback แต่ละงวด | ต่ำ |
| ความเป็นเจ้าของผลทดสอบ | ผลการทดสอบและ Feedback ตกเป็นกรรมสิทธิ์ของผู้ว่าจ้างทันทีและตลอดไป ผู้ทดสอบสละสิทธิในเนื้อหา Feedback | สูง ผู้ทดสอบอ้างสิทธิใน IP |
| Non-compete ผลิตภัณฑ์คู่แข่ง | ห้ามทดสอบสินค้าประเภทเดียวกันของคู่แข่งในช่วงเวลาเดียวกัน | สูง ข้อมูลรั่วไหลถึงคู่แข่ง |
| Confidentiality Pre-launch | ห้ามเปิดเผยการมีอยู่ของสินค้า / ฟีเจอร์ / ราคา ก่อนวัน Launch ที่กำหนด | สูง ข่าว Leak ก่อนกำหนด |
สัญญาตัวแทนในงานการตลาดอยู่ภายใต้บทบัญญัติว่าด้วยตัวแทน ป.พ.พ. มาตรา ๗๙๗ ถึงมาตรา ๘๓๒ ซึ่งกำหนดสาระสำคัญว่า:
| มาตรา | สาระสำคัญ | นัยสำหรับสัญญาการตลาด |
|---|---|---|
| มาตรา 800 | ตัวแทนที่ได้รับมอบอำนาจแต่เฉพาะการ จะทำการแทนตัวการได้แต่เพียงในสิ่งที่จำเป็นเพื่อให้กิจที่มอบหมายสำเร็จ | กำหนดขอบอำนาจ Agency ให้ชัด มิฉะนั้น Agency อาจทำสัญญาผูกพันแบรนด์โดยเกินขอบเขต |
| มาตรา 801 | ตัวแทนที่ได้มอบอำนาจทั่วไป จะทำกิจใด ๆ ในทางจัดการแทนตัวการได้ทุกอย่าง ยกเว้นที่กำหนดไว้ | หลีกเลี่ยง "มอบอำนาจทั่วไป" ในสัญญา Agency โดยไม่กำหนดขอบเขต |
| มาตรา 803 | ตัวแทนไม่มีสิทธิได้รับบำเหน็จ เว้นแต่มีข้อตกลงในสัญญา หรือทางการที่คู่สัญญาประพฤติต่อกันเป็นปริยาย | ระบุค่าบำเหน็จ Agency ให้ชัดเจนในสัญญา |
| มาตรา 820 | ตัวการย่อมมีความผูกพันต่อบุคคลภายนอกในกิจการทั้งหลายที่ตัวแทนได้ทำไปภายในขอบอำนาจ | แบรนด์ผูกพันต่อสัญญาที่ Agency ทำแทน — ต้องควบคุมอำนาจ Agency อย่างเข้มงวด |
| มาตรา 826 | สัญญาตัวแทนระงับสิ้นไปด้วยตัวการถอนตัวแทน หรือตัวแทนบอกเลิก หรือคู่สัญญาฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งตาย / ไร้ความสามารถ / ล้มละลาย | ระบุเงื่อนไขการสิ้นสุดสัญญา Agency ให้ชัด โดยเฉพาะกรณีบอกเลิกล่วงหน้า |
นายหน้าในงานการตลาด (เช่น นายหน้าหาผู้สนับสนุน / หาพื้นที่โฆษณา) อยู่ภายใต้ ป.พ.พ. มาตรา ๘๔๕ ถึงมาตรา ๘๔๙:
กิจกรรมการตลาดหลายรูปแบบเกี่ยวข้องกับการเก็บรวบรวม ใช้ หรือเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคล ซึ่งอยู่ภายใต้ พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 (PDPA) โดยเฉพาะในสัญญาวิจัยตลาด ทดสอบสินค้า อินฟลูเอนเซอร์ที่เก็บ Engagement Data และโปรแกรม Loyalty
| ประเภทสัญญา | ข้อมูลส่วนบุคคลที่เกี่ยวข้อง | ข้อสัญญา PDPA ที่ต้องมี | ฐานกฎหมาย |
|---|---|---|---|
| สัญญาวิจัยตลาด | ข้อมูลผู้ตอบแบบสอบถาม — ชื่อ อายุ พฤติกรรม ความชอบ | กำหนดว่าบริษัทวิจัยเป็น Data Processor; ห้ามใช้ข้อมูลนอกวัตถุประสงค์; ลบข้อมูลเมื่อครบอายุกำหนด; ผู้ว่าจ้างเป็น Data Controller | PDPA มาตรา 19 ความยินยอม; มาตรา 6 นิยามข้อมูลส่วนบุคคล |
| สัญญาทดสอบสินค้า | ข้อมูลผู้ทดสอบ — ชื่อ ที่อยู่ ข้อมูลการใช้สินค้า Feedback ที่มีข้อมูลส่วนตัว | ขอความยินยอมแยกต่างหากสำหรับการเก็บข้อมูล; ระบุวัตถุประสงค์ใน Privacy Notice; กำหนดระยะเก็บข้อมูล | PDPA มาตรา 19 |
| สัญญาอินฟลูเอนเซอร์ | Audience Data ของอินฟลูเอนเซอร์ที่ส่งให้แบรนด์ (Demographic, Engagement Rate) | กำหนดว่า Audience Data เป็นข้อมูลสถิติ ไม่ใช่ข้อมูลส่วนบุคคลของ Follower แต่ละคน; ห้ามนำ Raw Audience Data ไปใช้ Re-targeting | PDPA มาตรา 6 นิยาม |
| สัญญาจัดอีเวนต์ | ข้อมูลผู้ลงทะเบียนเข้างาน — ชื่อ อีเมล เบอร์โทร บริษัท ตำแหน่ง | กำหนดให้ผู้จัดงานเป็น Data Processor; ห้ามนำรายชื่อผู้เข้าร่วมไปใช้โดยไม่ได้รับอนุญาต; ลบข้อมูลตามระยะที่กำหนด | PDPA มาตรา 19 และมาตรา 40 |
ผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายธุรกิจแนะนำให้ปฏิบัติตามหลักการ 5 ข้อนี้ก่อนลงนามสัญญาการตลาดทุกฉบับ โดยไม่คำนึงถึงความคุ้นเคยกับคู่สัญญา:
| # | หลักปฏิบัติ | เหตุผลและรายละเอียด | ความเสี่ยงที่ป้องกันได้ |
|---|---|---|---|
| 1 | ทำเป็นลายลักษณ์อักษรเสมอ | แม้คู่สัญญาเป็นเพื่อนสนิทหรือทำงานร่วมกันมานาน — สัญญาเขียนเป็นหลักฐานที่ดีที่สุดในการพิสูจน์ข้อตกลง ลดความเข้าใจผิด และใช้เป็นหลักฐานในการดำเนินคดี | สูง ข้อพิพาทเรื่อง "ตกลงอะไรกันไว้" |
| 2 | ระบุตัวตนคู่สัญญาให้ถูกต้องครบถ้วน | ชื่อบริษัทเต็ม เลขทะเบียนนิติบุคคล ที่อยู่ตามทะเบียน และชื่อผู้มีอำนาจลงนามพร้อมตำแหน่ง — ตรวจสอบจาก DBD ก่อนลงนาม หากลงนามโดยบุคคลที่ไม่มีอำนาจ สัญญาอาจไม่ผูกพันบริษัท | สูง สัญญาไม่ผูกพันนิติบุคคล |
| 3 | กำหนด KPI ที่วัดผลได้ (Measurable KPI) | KPI ต้องระบุตัวเลขที่วัดได้ชัดเจน เช่น "จำนวน Impression ไม่ต่ำกว่า 100,000" ไม่ใช่ "ให้ได้ผลดี" — KPI ที่ชัดเจนเป็นเงื่อนไขการชำระเงินและฐานการเรียกค่าเสียหาย | สูง เถียงเรื่องงานสำเร็จหรือไม่ |
| 4 | ระบุเงื่อนไขบอกเลิกสัญญาของทั้งสองฝ่าย | กำหนดเหตุบอกเลิกได้เลย (Immediate Termination) — เช่น ผิดสัญญาหลัก, ล้มละลาย, Morality Clause และเหตุบอกเลิกล่วงหน้า (Notice Period) — 30/60/90 วัน พร้อมผลกระทบต่อค่าตอบแทนค้างจ่าย | สูง ถูกผูกพันกับสัญญาที่ไม่ต้องการต่อ |
| 5 | ปรึกษานักกฎหมายก่อนลงนามสัญญามูลค่าสูง | โดยเฉพาะสัญญาที่มี Exclusivity Clause, สัญญาระยะยาวเกิน 1 ปี, สัญญาที่มีค่าปรับสูง, หรือสัญญาที่มีการโอน IP — นักกฎหมายสามารถระบุความเสี่ยงซ่อนเร้นและเจรจาแก้ไขได้ก่อนลงนาม | สูง ข้อสัญญาที่เสียเปรียบแอบแฝง |